کتاب «غربت امام عصر علیه‌السلام (حلقه ششم)» تألیف دکتر سید محمد بنی‌هاشمی، با تنظیم آموزشی دکتر سید محمدهادی صدرالحفاظی، توسط مرکز فرهنگی انتشاراتی منیر به چاپ رسیده است.
این اثر ششمین حلقه از کلان‌پروژه ۱۴ جلدی آموزش مهدویت و بخش دوم و تکمیلی محور «غربت و شکر» است. در حلقه پنجم اثبات شد که امام، بزرگ‌ترین نعمت الهی و واسطه تمامی فیوضات تکوینی و تشریعی است؛ اکنون در حلقه ششم، مؤلف نشان می‌دهد که کفران این نعمت عظیم چگونه به واقعه‌ای دردناک به نام «غربت امام عصر (عج)» منتهی شده است. کتاب با نگاهی دردمندانه و مستدل، توهم بی‌نیازی انسان معاصر را به چالش کشیده و راه‌های عملی نصرت حجت خدا را در دوران دشوار غیبت تبیین می‌کند.
ساختار آموزشی و سرفصل‌های کلیدی کتاب
محتوای کتاب در قالب دو بخش اصلی، یازده فصل و بیست درس نظام‌مند آموزشی تنظیم شده و هر بخش با «پرسش‌های مفهومی» پایان می‌پذیرد:
-
بخش اول: ابعاد و معانی غربت امام عصر (درسهای ۱ تا ۱۰)
-
معنای اول؛ امام قدرناشناخته (فصل اول): ریشه‌یابی مفهوم «مُکَفَّر» بودن اهل‌بیت (ع) (نعمتی که خیرش فراگیر است اما شکرش گزارده نمی‌شود)؛ آسیب‌شناسی کم‌معرفتی عوام در نشناختن مشخصات اولیه امام؛ و نقد دیدگاه‌های برخی روشنفکران که امامت را صرفاً یک واقعه تاریخی دانسته و منکر پیوند آن با اصل دین‌داری هستند.
-
معنای دوم؛ امام از یاد رفته (فصل دوم): تحلیل فراموشی قلبی و زبانی جامعه نسبت به امام حی؛ گرفتاری در زندان غفلت شیطانی و هشدار نسبت به «مردن یاد امام» در زندگی روزمره.
-
معنای سوم؛ امام فرونهاده و مهجور (فصل سوم): تطبیق استعاره قرآنی «بِئْرٍ مُعَطَّلَةٍ وَ قَصْرٍ مَشِیدٍ» بر امام زمان (عج)؛ چاه آبی زلال و گوارا که تشنه‌کامان از آن بهره نمی‌برند و به سراب مکاتب بشری پناه برده‌اند.
-
معنای چهارم و پنجم؛ امام دور از دیار و بی‌یاور (فصل چهارم و پنجم): انزوا و سکونت حضرت در نقاط دوردست به سبب عدم آمادگی امت؛ اندک بودن یاران خالص و صفات شیعیان ثابت‌قدم.
-
فصل ششم؛ منتقم خون امام حسین (ع): نسبت وثیق میان غربت عاشورا و غربت مهدوی؛ فلسفه خون‌خواهی سیدالشهدا (ع) و انتقام الهی از راضیان به ظلم در طول تاریخ.
-
بخش دوم: راه‌های یاری امام غریب (درسهای ۱۱ تا ۲۰)
-
فصل اول (کلیات نصرت): تبیین این حقیقت که یاری امام، یاری خداوند است و امام نیازی به ما ندارد، بلکه توفیق نصرت، لطف حضرت به بندگان برای رهایی از هلاکت است.
-
فصل دوم (یاری قلبی): نصرت از طریق «تَفَقُّه در دین»، استواری در عقاید، دوری از گناهان قلبی و تعمیق محبت باطنی.
-
فصل سوم (یاری زبانی): تهذیب زبان و پرهیز از فاش کردن اسرار اهل‌بیت (ع)؛ دفاع فرهنگی از حریم تشیع، تبلیغ تخصصی معارف و پاسخ‌گویی شجاعانه به شبهات زمانه.
-
فصل چهارم (یاری عملی): تبلیغ دین از طریق رفتار و عمل صالح؛ اهمیت تقوا و ورع فردی؛ موازین عفاف، حیا و ضوابط شرعی ارتباط با نامحرم در روابط خانوادگی و اجتماعی.
-
فصل پنجم (پیوند نصرت مهدوی با نصرت حسینی): یاری امام عصر از معبر زیارت و احیای نام حضرت اباعبدالله الحسین (ع)؛ بازخوانی جان‌فشانی‌های اصحاب عاشورا (سعید بن عبدالله، عابس، حبیب بن مظاهر) و فداکاری بانوان کربلا به عنوان الگوی جاودانه یاران مهدی موعود (عج).
ویژگی‌های برجسته اثر
-
رمزگشایی از مفهوم روایی «طرید و وحید»: خارج کردن مفهوم غربت امام زمان از لایه مرثیه و عواطف صرف، و تبدیل آن به یک واقعیت ملموس اجتماعی، کلامی و تاریخی.
-
پاسخ به شبهات تجدیدنظرطلبانه: نقد متقن نظریاتی که امامت را امری فرعی یا متعلق به گذشته می‌دانند و اثبات شأن هدایت‌گری زنده حجت حق.
-
پیوند عملی انتظار با اخلاق و تکالیف روزمره: ارائه سنجه‌های عینی رفتاری (از کنترل زبان و حفظ حریم عفاف تا جهاد تبیین و نصرت فرهنگی) برای مدعیان یاری امام.
این کتاب برای چه کسانی ضروری است؟
-
مبلغان، خطبا و اساتیدی که خواهان طرح مباحث مهدوی با تکیه بر روایات اصیل و نقد آسیب‌های جامعه دینی هستند
-
مربیان تربیتی و مسئولان هیئات و کانون‌های فرهنگی مهدوی و عاشورایی
-
جوانان، دانشجویان و منتظرانی که می‌خواهند بدانند چگونه می‌توانند با زندگی روزمره و رفتار عملی خود، مرهمی بر غربت مولایشان باشند
برشی خواندنی از کتاب:
«امام کاظم (ع) فرمودند: ما اهل‌بیت “مُکَفَّر” هستیم؛ یعنی کارهای نیک و برکات ما همه‌جا را فرا گرفته، اما شکر ما به‌جا آورده نمی‌شود… غربت امام زمان (عج) به این نیست که لزوماً کسی نام ایشان را نشنیده باشد؛ بلکه اوج غربت در آنجاست که سفره نعمت به دست او پهن است و خلایق از خوان کرمش روزی می‌خورند، اما دل‌ها از یادش خالی است و در برنامه‌ریزی‌های زندگی، فرهنگ و اندیشه، برای ولی‌نعمت جهان جایی در نظر گرفته نمی‌شود…»
ادبیات آیینی
ادیان و مذاهب
روششناسی و منبعشناسی
علوم قرآن و حدیث
فقه و اصول
فلسفه و عرفان
تاریخ و سیره
دعا و زیارت
محصولات چندرسانهای
کلام و عقاید
اخلاق و تربیت
مجلات
